Wolkenkrabbend, Hoftoren Den Haag
Vroeger - toen alles beter was en mensen net zo hard zeiden dat vroeger alles beter was - was de kerktoren het hoogste gebouw van dorp en stad. Die toren reikte naar de hemel, naar de macht van god. Niet dat god ooit de wenteltrap afdaalde - iemand die ouder is dan Metuzalem jaag je geen trappen meer af, laat staan op - maar symbolisch gezien was het wel een sterk beeld. Van veraf kon elke sterveling het huis van de onsterfelijke zien, als een fallus die boven een bos schaamhaar uitpriemt, klaar voor grootse daden.

Tegenwoordig wordt de skyline niet langer gedomineerd door bijbelse waarden, maar door de waarden van het kapitaal. In Rotterdam verdringen de huizen van multinationals elkaar op de vierkante meter. Hoog, hoger, hoogst, tot in de hemel. Aandeelhouders zijn de nieuwe volgelingen, de kerkelijke leiders heten managers en de raad van bestuur is een kamer vol kardinalen die een paus uit hun midden kiezen om dat met witte sigarenrook kenbaar te maken aan de heidense loonslaven die de tent draaiende moeten houden.

Kortom, alles gaat nog steeds zoals het al gaat sinds de eerste multinational door de apostelen op het graf van een timmermanszoon werd gebouwd. Kapitalisme is weinig meer dan een verbastering van katholicisme. Toch is dit niet het hoofdkantoor van een oliemaatschappij of een bank in Rotterdam, maar 142 meter ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen in Den haag genaamd "Hoftoren".

Welke symboliek straalt er vanuit dit wolkenkrabbend gebogen beton? De overheid die in de voetsporen van het kapitaal naar de hemel reikt? De staat die zijn kop ver boven het maaiveld uitsteekt? Of had één of andere topambtenaar het hoog in de bol? Hoe het ook is, dit gebouw past niet bij mijn beeld van de overheid. Dat logge apparaat hoort in platte vierkante dozen zonder enige uitstraling en niet in slanke hoogbouw.

Als de Hoftoren een architectonische uitzondering was in de Haagse skyline vol overheidsgebouwen, zou ik het beschouwen als een bevestiging van de regel der overheidse saaiheid, maar Den Haag staat vol met moderne overheidsarchitectuur. Voor conservatieve geesten waarschijnlijk een doorn in het oog, maar mij bevallen ze wel, die nieuwe kerktorens van de macht. Nu maar hopen dat de ideeën in het Haagse pluche een gelijksoortige modernisering ondergaan.

© Martin Muires | 30 november 2005